pl en de

Opinia dotycząca projektu ustawy o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

Projekt ustawy o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów został opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji w dniu 4 grudnia 2018 roku, dalej jako „Projekt ustawy”. Projekt przedłożony został przez Ministra Inwestycji i Rozwoju. 

Projekt ustawy ma na c .elu wspieranie i rozwijanie budownictwa mieszkaniowego na wynajem dla osób, których nie stać na nabycie własności mieszkania. Mieszkania przeznaczone na wynajem będą bowiem powstawały w wielu przypadkach na gruntach będących przedmiotem użytkowania wieczystego, ale do czasu przekazania praw do lokali na rzecz najemców beneficjentem przekształcenia ex lege stanie się inwestor.

Zgodnie z Projektem ustawy beneficjentem przekształcenia z dniem 1 stycznia 2019 r., zgodnie z przyjętą ustawą, staną się użytkownicy wieczyści gruntów zabudowanych budynkami jednorodzinnymi i wielorodzinnymi, a zatem nie tylko osoby fizyczne będące właścicielami domów jednorodzinnych i lokali w domach wielorodzinnych, ale również – niejako przy okazji – podmioty takie jak spółdzielnie mieszkaniowe, spółki Skarbu Państwa, przedsiębiorcy.

Projekt ustawy zakłada, że  właściwy organ będzie zobowiązany do wydania zaświadczenia w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, jeżeli wydanie takiego zaświadczenia będzie potrzebne właścicielowi lokalu do dokonania czynności cywilnoprawnej, mającej za przedmiot lokal (np. sprzedaży, ustanowienia hipoteki), a ponadto właścicielowi budynku w celu ustanawiania odrębnej własności lokalu.

Zgodnie z Projektem ustawy, w przypadku przekształcenia udziału we współużytkowaniu wieczystym gruntu związanego z odrębną własnością lokalu wpisu roszczenia o opłatę dokonywać się będzie w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości lokalowej.

Co istotne, wyodrębniając własność lokalu po dniu 1 stycznia 2019 r. w budynku położonym na gruncie objętym przekształceniem, w odniesieniu do którego w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości gruntowej ujawniono przekształcenie i roszczenie o opłatę, sąd z urzędu ujawni w księdze wieczystej prowadzonej dla tego lokalu roszczenie o opłatę.

Opłata, o której mowa w Projekcie ustawy, będzie wnoszona przez okres 20 lat, licząc od dnia przekształcenia, z wyjątkiem właściciela gruntu będącego przedsiębiorcą, w odniesieniu do nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej, będzie mógł w terminie 3 miesięcy od dnia przekształcenia, złożyć właściwemu organowi oświadczenie o zamiarze wnoszenia opłaty z tytułu przekształcenia przez okres:

- 99 lat jeśli stawka procentowa opłaty wynosi 1%,

- 50 lat jeśli stawka procentowa opłaty wynosi 2% ,

- 33 lat jeśli stawka procentowa opłaty rocznej wynosi 3%,

- w którym suma opłat nie przekroczy wartości rynkowej nieruchomości stanowiącej podstawę ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, jeśli stawka procentowa opłaty rocznej jest wyższa niż 3%.

Reasumując, Projekt ustawy ma na celu przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych właśnie gruntów. Taki stan prawny wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2019 roku.

Organy właściwe do wydania odpowiednich zaświadczeń będą obarczone dodatkowymi obowiązkami z tym związanymi. Czas oczekiwania na takie zaświadczenie jest najważniejszy, gdyż od tych terminów zależy wysokość bonifikaty.

Podsumowując, Projekt ustawy należy uznać za zasadny i społecznie pożądany. Jednakże, aby ta procedura dobrze zadziałała i przyniosła odpowiednie efekty, istotne jest usprawnienie administracji publicznej, odpowiedzialnej za wydawanie ww. zaświadczeń.